Για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά, ο δείκτης θνησιμότητας στον Αυτοκινητόδρομο Αιγαίου παραμένει στο μισό του μέσου όρου των ελληνικών αυτοκινητόδρομων. Με 1,56 θανάτους ανά δισεκατομμύριο οχηματοχιλιόμετρα για το 2025, η Αυτοκινητόδρομος Αιγαίου ξεχωρίζει «ευρωπαϊκά», με επιδόσεις που συγκρίνονται ευθέως με τους ευρωπαϊκούς αυτοκινητόδρομους.
Σε μια κομβική χρονιά για την οδική ασφάλεια στην Ελλάδα, όπου παρά τη μείωση των θανάτων από τροχαία κατά 22% για το 2025 η επίδοση της χώρας εξακολουθεί να βρίσκεται 16% πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, η Αυτοκινητόδρομος Αιγαίου επιβεβαιώνει, με την αφοσίωσή της, πως οι επιδόσεις της δεν οφείλονται στην τύχη. Είναι το αποτέλεσμα οργανωμένης λειτουργίας και συστηματικού ελέγχου, που προκύπτουν από την αμετακίνητη αντίληψή της πως η ασφάλεια στο οδικό δίκτυο δεν αποτελεί απλά συμβατική υποχρέωση, αλλά μια διαρκή κοινωνική επένδυση.
Η Τεχνολογία στην Υπηρεσία της Πρόληψης: Τα αποτελέσματα αυτά είναι καρπός συστηματικού ελέγχου και επενδύσεων σε τεχνολογίες αιχμής που υποστηρίζουν το έργο των Τμημάτων Τροχαίας Αυτοκινητόδρομων. Μέσα από τα εξελιγμένα εργαλεία που έχουμε θέσει στη διάθεση των διευθύνσεων της Τροχαίας, αναδεικνύεται πλέον με σαφήνεια η πραγματική έκταση του προβλήματος των οδικών παραβάσεων που καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε. Ενδεικτικά, κατά την περίοδο αναφοράς:
- Έλεγχος Επαγγελματικών Οχημάτων: Μέσω των «ευφυών» ταχογράφων 2ης γενιάς, εντοπίστηκαν 500 παραβάσεις υπέρβασης ωραρίου οδήγησης, ενώ τα συστήματα ζύγισης κατέδειξαν ότι το 10% των βαρέων οχημάτων κυκλοφορεί υπέρβαρο.
- Αποτροπή Αντίθετης Κίνησης: Το πιλοτικό σύστημα ανίχνευσης αντίθετης κίνησης, οδήγησε στη μείωση των περιστατικών κατά 90%, αποδεικνύοντας την αξία της έγκαιρης τεχνολογικής παρέμβασης.
- Ταχύτητα και Συμμόρφωση: Παρά τις 4.325 καταγεγραμμένες παραβάσεις ορίων ταχύτητας, η συμμόρφωση παραμένει πρόκληση, καθώς το 70% των οδηγών εξακολουθεί να υπερβαίνει τα όρια εντός των σηράγγων.
Επαγγελματίες Οδηγοί: Η Υγεία ως Παράγοντας Οδικής Ασφάλειας:
Η Αυτοκινητόδρομος Αιγαίου, ως η κύρια αρτηρία εμπορευματικών μεταφορών της χώρας, θέτει την προστασία των επαγγελματιών οδηγών στο επίκεντρο.
Η διασφάλιση της ομαλής διακίνησης προϊόντων είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την ασφάλεια όσων βρίσκονται στο τιμόνι.
Τα Αποκαλυπτικά Ευρήματα της Έρευνας
Σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, η μελέτη για την κόπωση των επαγγελματιών οδηγών δείχνει ότι οι οδηγοί βρίσκονται σε υψηλό μεταβολικό κίνδυνο, με τη φυσική κατάσταση να αποτελεί τον κυριότερο κίνδυνο:
- Σωματική Κατάσταση: 9 στους 10 οδηγούς είναι υπέρβαροι (μέσο BMI 31,1), ενώ η μεταβολική τους ηλικία είναι 4-5 χρόνια μεγαλύτερη από τη βιολογική.
- Αρτηριακή Πίεση: 2 στους 3 έχουν υψηλή πίεση (στάδιο Ι), γεγονός που επιβαρύνει την υγεία τους κατά την οδήγηση.
- Ποιότητα Ύπνου: 1 στους 3 έχει κακή ποιότητα ύπνου, η οποία επιδεινώνει την ψυχική υγεία και την υπνηλία.
- Ιστορικό: Το 20% των ερωτηθέντων έχει ήδη εμπλακεί σε κάποια μορφή τροχαίου ατυχήματος
Πρωτοβουλίες για το 2026: Προς το «Vision Zero»
Με το βλέμμα στον στόχο για μηδενικούς θανάτους έως το 2050, η Αυτοκινητόδρομος Αιγαίου κλιμακώνει τις δράσεις της για την Οδική Ασφάλεια και το 2026:
- Εστίαση στην εμπορευματική κίνηση και την κόπωση των Επαγγελματιών Οδηγών: Ο Αυτοκινητόδρομος Αιγαίου επεκτείνει τη στρατηγική της συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας για την έρευνα της κόπωσης των επαγγελματιών οδηγών.
- Προστασία Πανίδας: Στοχευμένες παρεμβάσεις σε 98 τεχνικά σημεία για την ασφαλή διέλευση της άγριας πανίδας και εγκατάσταση 20 καμερών αυτόματης ανίχνευσης.
- Εκπαίδευση & Ευαισθητοποίηση: Ανάπτυξη διαδραστικής πλατφόρμας εκπαίδευσης και συνέχιση των προγραμμάτων σε σχολεία σε συνεργασία με το Ι.Ο.ΑΣ. «Πάνος Μυλωνάς».
- Συνεργασία με τα τρία Τμήματα Τροχαίας Αυτ/μων του Έργου: αξιολόγηση βέλτιστων πρακτικών για την ασφαλή διαχείριση των συμβάντων εντός του αυτοκινητόδρομου
Επενδύσεις σε Υποδομές και Βαριά Συντήρηση
Η οδική ασφάλεια θωρακίζεται μέσω ενός εκτεταμένου προγράμματος βαριάς συντήρησης. Το 2025, η Αυτοκινητόδρομος Αιγαίου υλοποίησε έργα ύψους ~€24 εκατ. (πλέον ΦΠΑ). Η δέσμευση αυτή εντείνεται το 2026, με τον προϋπολογισμό για τη βαριά συντήρηση και νέα έργα να αυξάνεται στα ~€35 εκατ. (πλέον ΦΠΑ).
| Είδος εργασίας | 2025 (Απολογισμός) | 2026 (Προγραμματισμός) |
| Συνολική Δαπάνη Εργασιών | ~€24 εκατ. (πλέον ΦΠΑ) | ~€35 εκατ. (πλέον ΦΠΑ) |
| Ασφαλτοστρώσεις | 500.000 m² | 567.000 m² |
| Διαγραμμίσεις | 250.000 m² | 102.000 m² |
| Τεχνικά Έργα | Επεμβάσεις σε 60 τεχνικά & Επιθεωρήσεις σε 196 γέφυρες σήμανσης | Αντικατάσταση αρμών (18 γέφυρες), επεμβάσεις σε 40 τεχνικά & 112 τοίχους αντιστήριξης |
| Κτίρια & Υποδομές | Επεμβάσεις σε 13 κτίρια | Επεμβάσεις σε 32 WC, 4 κτίρια διοδίων, 5 αντλιοστάσια & 12 κτίρια λειτουργίας |
| Περιβαλλοντικά & Γεωτεχνικά | 2 δεξαμενές κατακράτησης ρύπων & αποκατάσταση κατολισθήσεων | 2 δεξαμενές κατακράτησης ρύπων & κατασκευή πασσαλότοιχου αντιστήριξης |
Σημαντικά ορόσημα έργων:
- Σήραγγα Κατερίνης: Τον Οκτώβριο του 2025 παραδόθηκε στην κυκλοφορία πλήρως αναβαθμισμένη.
- Πρόγραμμα Γεφυρών: Από το 2019 έχουν ολοκληρωθεί οι εργασίες σε 31 γέφυρες, ενώ 4 βρίσκονται σε εξέλιξη.
- Πρόσθετα έργα: Το πλάνο του 2026 περιλαμβάνει επίσης γεωτεχνικά έργα, αντιπλημμυρικές παρεμβάσεις και περιβαλλοντική αναβάθμιση του δικτύου.
Η Αυτοκινητόδρομος Αιγαίου συνεχίζει να επενδύει συστηματικά στην οδική ασφάλεια, δημοσιοποιώντας πλήρως τα δεδομένα και τις παρεμβάσεις της. Στόχος παραμένει η σταδιακή σύγκλιση με τα καλύτερα ευρωπαϊκά πρότυπα, στο πλαίσιο του Vision Zero έως το 2050.
