Οι συνέπειες για τη Λευκωσία και την Αθήνα, από την άρση του εμπάργκο πώλησης όπλων των ΗΠΑ στην Κυπριακή Δημοκρατία

86

Του Κωνσταντίνου Κούσαντα *

Η απόφαση των ΗΠΑ για την πλήρη άρση του εμπάργκο της πώλησης όπλων που είχε επιβληθεί εναντίον της Κυπριακής Δημοκρατίας το 1987 έχει τεράστιες θετικές συνέπειες για την Κύπρο και για την Ελλάδα.

Οι συνέπειες της απόφασης αυτής έχουν μεγάλη γεωπολιτική σημασία για την Κύπρο και την Ελλάδα όχι μόνο για τα Ελληνοκυπριακά συμφέροντα των δύο χωρών αλλά για την ευρύτερη γεωπολιτική σκακιέρα αντιπαράθεσης μεταξύ Δύσης και Ανατολής.

1. Είναι σαφές ότι το μπραντ ντε φερ στην Ουκρανία μεταξύ Δύσης και Ανατολής (ΗΠΑ και Ρωσίας) και η μεγάλη ενεργειακή δυνατότητα της Κυπριακής Δημοκρατίας είναι αυτά που δίνουν στην Κύπρο την δυνατότητα της πλήρης άρσης του εμπάργκο για την πώληση αμερικανικών όπλων.

Η δυνατότητα της Κύπρου να έχει την επιλογή των συμφερόντων της που θα προκύψουν από την νέα τάξη πραγμάτων της επόμενης μέρας του Ρώσο Ουκρανικού πολέμου, αποτελεί ορόσημο.

2. Η απόφαση αυτή δίνει μία δυναμική στην Κύπρο να τοποθετηθεί στην ευρύτερη γεωπολιτική σκακιέρα της Δύσης ως πλήρες μέλος της ΕΕ.

Ο δρόμος της στρατιωτικής ενίσχυσης της Κύπρου την μεταβάλει σε ένα κράτος ισχυρό που θα μπορεί να επιβάλει καταστάσεις ώστε να υπάρξει στο άμεσο μέλλον μία δίκαιη λύση του Κυπριακού προβλήματος.

3. Η Κύπρος θα πρέπει να διαλέξει εάν θα μείνει ουδέτερη και αδέσμευτη ή θα λάβει θέση στην παγκόσμια διελκυστίνδα η οποία διαδραματίζεται.

Η ουδετερότητα και η απόσταση από κάθε δεδομένη σχέση κάποιας συμμαχίας στις διεθνείς σχέσεις πολλές φορές βλάπτει αντί να ωφελεί. Κάθε κράτος θέλει να επωφελείται από την ‘’σκληρή ισχύ ‘’ της συμμαχίας όταν επιθυμεί να μεγιστοποιήσει τα εθνικά του συμφέροντα.

4. Η ενεργειακή σχέση της Κύπρου με τις Αμερικανικές, Ευρωπαϊκές και Ασιατικές εταιρείες που έχουν αναλάβει την εξόρυξη των οικοπέδων της ΑΟΖ της Κύπρου, της δίνουν την δυνατότητα να γίνει ενεργειακός πρωταγωνιστής στην ΝΑ Μεσόγειο.

Με αυτήν την ιδιότητα του ενεργειακού πρωταγωνιστή η Κυπριακή Δημοκρατία οδεύει προς την δικαίωση της πολιτικής της που δεν είναι μόνο η επιπλέον οικονομική της ανάπτυξη αλλά κυρίως η επίλυση του Κυπριακού προβλήματος.

5. Οι τελευταίες εκτιμήσεις μεγάλων πολυεθνικών εταιρειών για τα μεγάλα κοιτάσματα φυσικού αερίου στα οικόπεδα της Κύπρου, μπορεί να τροφοδοτήσει νέες εξελίξεις στην ευρωπαϊκή ενεργειακή πολιτική της κατασκευής του eastmed, που η ΕΕ επιθυμεί μαζί με Κύπρο, Ελλάδα, Ιταλία και Γαλλία να κατασκευασθεί, εφόσον υπάρξει η πολιτική στήριξη των ΗΠΑ που μπορούν να εκμηδενίσουν κάθε τουρκική παραβίαση και προκλητικότητα κατά τις διαδικασίες των εξορύξεων.

6. Η επικείμενη αύξηση της στρατιωτικής ισχύος της Κυπριακής Δημοκρατίας παράλληλα με την αυξανόμενη στρατιωτική ισχύ της Ελλάδας δύναται να δημιουργήσει σε σύντομο χρονικό διάστημα ένα μεγάλο ενεργειακό άξονα επικυριαρχίας στην ΝΑ Μεσόγειο που μαζί με το Ισραήλ και την Αίγυπτο.

Οι υπό κατασκευή αγωγοί ηλεκτρικής ενέργειας EuroΑsia Interconnector (Ισραήλ Κύπρος Ελλάδα) και Euroafrica Interconnector (Αίγυπτος Κύπρος Ελλάδα) προς την ΕΕ όταν θα λειτουργήσουν από το 2025 και 2023 αντίστοιχα, θα δώσουν μία τεράστια δυναμική σε ΕΕ καθώς και σε Ελλάδα, Κύπρο ως κρατικές περιφερειακές οντότητες.

7. Η απόφαση για την πλήρη άρση του εμπάργκο της πώλησης όπλων που είχε επιβληθεί στην Κυπριακή Δημοκρατία, προσδιορίζει ξεκάθαρα την υποβάθμιση των σχέσεων των ΗΠΑ με την Τουρκία. Όσο και εάν διαμαρτύρεται η Τουρκία για την απόφαση αυτή, είναι δεδομένο ότι η Τουρκία (από το 2003 την εποχή του Ερντογάν) έχει ξεφύγει από την Δύση.

Η σχέση της Τουρκίας με το ΝΑΤΟ είναι πλέον τυπική από την στιγμή που η Ελλάδα έχει υποκαταστήσει πλήρως την τουρκική δυναμική με την παράκαμψη της Αλεξανδρούπολης κυρίως των κλειστών στενών του Βοσπόρου.

8. Η ενδεχόμενη στρατιωτική ενίσχυση της Κύπρου με όπλα των ΗΠΑ ή έξυπνα όπλα άλλων χωρών δίνει στην Κυπριακή Δημοκρατία την δυνατότητα να ρυθμίζει τις καταστάσεις και να γίνεται ο πρωταγωνιστής των εξελίξεων αποκτώντας στρατιωτική ισχύ.

Μόνο η σκληρή ισχύς είναι δυνατόν να επιβάλει καταστάσεις και να τρέξει τα γεγονότα στην Κύπρο που επί πολλά χρόνια έχουν βαλτώσει λόγω αδυναμίας της στο διεθνές σύστημα.

9. Οι σχέσεις της Κυπριακής Δημοκρατίας με την Ρωσική Ομοσπονδία, η μειονότητα των Ρώσων πολιτών στην Κύπρο και οι υπογραφείσες συμφωνίες στο παρελθόν δεν αλλάζουν τα δεδομένα των συμφερόντων της Κυπριακής Δημοκρατίας που αποτελεί την μεγαλύτερη γεωστρατηγική βάση στην ΝΑ Μεσόγειο στην έξοδο του Σουέζ και το συνδετικό κράτος μεταξύ Ευρώπης, Ασίας και Αφρικής.

10. Οι δεσμεύσεις της Κύπρου προς τις ΗΠΑ σε ότι αφορά την συνεργασία των ΗΠΑ με την Κυπριακή Δημοκρατία για μία σειρά μεταρρυθμίσεων σε διαδικασίες νόμιμων δραστηριοτήτων ή τον ανεφοδιασμό ρώσικων πλοίων σε Κυπριακά λιμάνια, δεν δεσμεύει την Κύπρο ως μέλος κράτος της ΕΕ σε καμία περίπτωση.

Αντίθετα η ανάπτυξη των σχέσεων Κυπριακής Δημοκρατίας και ΗΠΑ, μπορεί να επιφέρει ενδεχομένως την ένταξη της Κύπρου στο ΝΑΤΟ ή σε ειδική σχέση με το ΝΑΤΟ, γεγονός που θα επιφέρει επιπλέον ‘’σκληρή ισχύ’’ και ‘’πολιτική ασφάλειας’’ της Κυπριακής Δημοκρατίας υπό την ομπρέλα του ΝΑΤΟ.

 

* Ο Κωνσταντίνος Κούσαντας είναι Αντιστράτηγος ε.α