Οι «τσαντάκηδες» και οι ελλείψεις φαρμάκων

138

Πηγές της αγοράς υπολόγισαν ότι οι παράλληλες εξαγωγές έφθασαν πέρυσι τα 400 εκατ. ευρώ, ενώ οι παράνομες εξαγωγές με πώληση φαρμάκων από τα φαρμακεία πλησιάζουν τα 350 εκατ. ευρώ.

Οι ελλείψεις φαρμάκων στην Ελλάδα οφείλονται σε μεγάλο βαθμό και σε ένα σύστημα παράνομων εξαγωγών που «ανθεί» ταυτόχρονα με τις νόμιμες παράλληλες εξαγωγές από τη χώρα μας προς τις χώρες της Ε.Ε., με τις οποίες υπάρχει μια μεγάλη διαφορά της τιμής. Αλλά αυτός δεν είναι ο κυριότερος λόγος. Οι ελλείψεις οφείλονται στην αδυναμία των εργοστασίων να ανταποκριθούν σε παγκόσμιο επίπεδο στη ζήτηση που δημιουργούν απότομα «κύματα» που εκδηλώνονται εποχιακά. Αυτό προκύπτει από τις αλλεπάλληλες συσκέψεις της ηγεσίας του υπουργείου Υγείας με φορείς της φαρμακευτικής αγοράς που έγινε τις προηγούμενες μέρες στη «σκιά» της απόφασης του υπουργού Βασίλη Κικίλια να απαγορεύσει προσωρινά τις εξαγωγές (μόνιμα δεν επιτρέπεται να το πράξει).

Σύλλογοι ασθενών και εταιρείες μιλούσαν για ελλείψεις σε 400 φάρμακα, στη συνέχεια σε συσκέψεις που έγιναν στο υπουργείο, λόγος έγινε για 140 κωδικούς, «η πραγματικότητα είναι ότι 80 με 100 κωδικοί παρουσιάζουν από καιρού εις καιρόν ελλείψεις», παραδέχθηκε στέλεχος του ΕΟΦ που μίλησε στην «Κ» υπό τον όρο της ανωνυμίας. «Για 50-60 υπάρχουν καλά γενόσημα ή άλλα παρόμοια φάρμακα στην αγορά», συμπλήρωσε.

Στην απόφαση του ΕΟΦ στις 11 Νοεμβρίου 2019 να απαγορεύσει προσωρινά την εξαγωγή σε χώρες της Ε.Ε. 41 κωδικών (27 φαρμάκων) –βάσει προηγούμενης απόφασης απαγόρευσης εξαγωγών που είναι δυνατόν να λαμβάνεται μόνο προσωρινά– περιλαμβάνεται στη λίστα των κωδικών και το αντιγριπικό Tamiflu. Η ελβετική εταιρεία Roche που το παράγει είχε εισαγάγει μέχρι αυτή την εβδομάδα 81.000 εμβόλια κατά της γρίπης για έναν πληθυσμό στον οποίο υπολογίζεται ότι 400.000 άτομα θα νοσήσουν. Από τα σκευάσματα αυτά μόλις 1.500 εξήχθησαν. Πολλές μεγάλες εταιρείες παραγωγής βρίσκονται σε φάση συγχώνευσης των μονάδων τους, ενώ όσες παράγουν δραστικές ουσίες έχουν μειωθεί δραστικά.

Την περασμένη εβδομάδα ο υπουργός Βασίλης Κικίλιας συνεννοήθηκε με την ηγεσία της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας (ΕΑΔ) ζητώντας από τον επικεφαλής της Αγγελο Μπίνη να αυξήσει στους 50 τους ελεγκτές του Σώματος που θα παρακολουθούν τον χώρο διακίνησης του φαρμάκου. Οι ίδιοι οι εκπρόσωποι των φαρμακαποθηκών που συναντήθηκαν με τον κ. Κικίλια δεν αρνούνται ότι κάποιες από τις ελλείψεις οφείλονται σε προβλήματα της αγοράς φαρμάκου που είναι δύσκολο πάντως να περιοριστούν χωρίς ειδικότερα μέτρα. Ετσι, μαζί με τις παράλληλες εξαγωγές, δηλαδή τη δυνατότητα εμπόρων να εξάγουν φάρμακα με μεγάλη διαφορά τιμής σε άλλες χώρες της Ε.Ε. που μπορούν να πουλήσουν με σημαντικότερο περιθώριο κέρδους, λειτουργεί και ένα σύστημα παράνομων εξαγωγών.

Οι φαρμακαποθήκες

Ορισμένες αποθήκες στέλνουν τα «περίφημα» δίκυκλα σε φαρμακεία στα οποία συνήθως επιβαίνουν «τσαντάκηδες». Εκείνοι αγοράζουν τοις μετρητοίς φάρμακα από ένα μεγάλο αριθμό φαρμακείων, τα οποία στη συνέχεια δηλώνουν έλλειψη. Σήμερα το κράτος έχει δυνατότητα να ανακαλέσει την άδεια της φαρμακαποθήκης, αλλά όσοι «πιάνονται στα πράσα» ανοίγουν πολύ γρήγορα νέα αποθήκη με άλλη ονομασία. Το άνοιγμα της αποθήκης «δεύτερης ευκαιρίας» είναι συνήθως πολύ φθηνό, ο νόμος προβλέπει καταβολή χαμηλού παραβόλου και το απόθεμα δεν χρειάζεται να είναι υψηλό. «Αυτά όλα πρέπει να αλλάξουν», εξήγησαν οι εκπρόσωποι της αγοράς στον υπουργό Υγείας.

Πηγές της αγοράς υπολόγισαν ότι οι παράλληλες εξαγωγές έφθασαν πέρυσι τα 400 εκατ. ευρώ, ενώ οι παράνομες εξαγωγές με πώληση φαρμάκων από τα φαρμακεία πλησιάζουν τα 350 εκατ. Η ηγεσία του υπουργείου Υγείας χωρίς να αρνείται το πρόβλημα θεωρεί τον αριθμό των παράνομων εξαγωγών που δηλώνουν οι αποθηκάριοι εξωπραγματικά υψηλό, αλλά και παράγοντες της βιομηχανίας θεωρούν ότι οι «παράνομες εξαγωγές αυξάνονται με γεωμετρικό ρυθμό».

Ενα πρόσθετο μέτρο που συζητήθηκε είναι για εκείνους τους κωδικούς φαρμάκων όπου υπάρχει σοβαρό περιθώριο κέρδους στην εξαγωγή (υπολογίζονται σε 50), να καθιερωθεί η υποχρέωση φύλαξης των συνταγών από τους φαρμακοποιούς επί μία διετία. Η διοίκηση του Εθνικού Οργανισμού Φαρμάκου (ΕΟΦ) συμφωνεί με τη θέσπιση του μέτρου που έχει συζητηθεί και στο παρελθόν, ενώ η βιομηχανία δεν έχει αντιρρήσεις. Αυτές προέρχονται από τους φαρμακοποιούς που έτσι θεωρούν ότι αυξάνεται ο όγκος δουλειάς τους (πάντως στο παρελθόν εκπρόσωποι των συνδέσμων φαρμακοποιών έχουν ενθαρρύνει δημόσια μέλη να πωλούν τοις μετρητοίς φάρμακα με τον τρόπο που περιγράφηκε πιο πάνω για να λύσουν προβλήματα ρευστότητας). 

Πηγή: kathimerini.gr